Met je hoofd in de spreeuwenwolken

Gepubliceerd op: maandag 2 oktober 2017

Heb jij ze al voorbij zien komen: wolken van honderden spreeuwen? Er is momenteel een recordaantal aantal spreeuwen in het land.

Nu in de natuur Met je hoofd in de spreeuwenwolken

Foto: Jouke Altenburg

Wie op weg naar school voor het eerst het fenomeen tegenkomt, moet oppassen niet vol verbazing van de fiets te vallen. Deze dagen is de kans groot getuige te zijn van een spreeuwenwolk: honderden of wel duizenden spreeuwen vliegen dan gezamenlijk als een grote wolk door de lucht. Het lijkt wel alsof alle spreeuwen samen een kwetterend organisme zijn, die als een soort barbapapa continu van vorm verandert. En dat levert een fantastisch schouwspel op. Vooral als er ook een roofvogel in het spel is, vliegt de wolk letterlijk alle kanten op.

Botsen
De vogels vliegen wel 36 kilometer per uur, vertelt de Groningse onderzoeker Charlotte Hemelrijk in dit filmpje, en zonder duidelijke leider. Ze houden een aantal soortgenoten in de gaten waardoor ze niet tegen elkaar aanbotsen. Ook kunnen ze door hun snelheid niet zomaar de bocht omgaan, maar hellen ze een beetje naar links of naar rechts, waardoor de hele groep in vloeiende bewegingen van vorm verandert.

Recordaantal
Dit is het juiste moment om spreeuwenwolken te zien, want momenteel verblijft er een recordaantal spreeuwen in Nederland. Spreeuwen uit koudere streken als Oost-Europa en Scandinavië komen hierheen om te overwinteren. Tegelijkertijd zijn er nog veel Nederlandse spreeuwen met hun nieuwe jongen van afgelopen voorjaar, waarvan een deel over een tijdje zal wegtrekken naar Engeland en Frankrijk. Topdrukte dus. En dat is te zien en te horen! Vooral tegen de schemering, vlak voor ze massaal een slaapplek opzoeken in bomen, heb je kans grote groepen spreeuwen te zien.

Vogelteldag
Tijdens de Vogelteldag op 30 september was de spreeuw dan ook de meest geziene vogel in Nederland, gevolgd door de vink en de graspieper. Op meer dan honderd plekken telden vogelaars in totaal wel 194.581 vogels. De spreeuw stond daarbij op 1 met 66.723 vogels. Dat is dan weer geen recordaantal. Door het slechte weer die dag werden er relatief weinig vogels geteld. Niet alleen in Nederland telden mensen trouwens vogels; de Vogelteldag was onderdeel van Euro Birdwatch, waarbij mensen in veertig landen tegelijkertijd vogels gingen tellen.

Meer weten?
Klokhuis over spreeuwenwolken
En nog meer indrukwekkende spreeuwenwolken hier en hier

foto Maartje Kouwen door
Maartje Kouwen